Prof. Dr. Yıldızhan Şengül ile Doç. Dr. Özgül Ocak Dünya Alzheimer Günü Dolayısıyla Açıklaması

21 Eylül Dünya Alzheimer Günü ve Alzheimer farkındalık haftası kapsamında açıklamalarda bulunan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Yıldızhan Şengül ile Nöroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özgül Ocak, Alzheimer hastalığında erken tanının, düzenli izlemin ve hasta yakınlarının desteklenmesinin önemine dikkat çekti.

Alzheimer hastalığı, yalnızca unutkanlıkla sınırlı olmayan; zaman içinde kişinin konuşma, karar verme, yön bulma ve günlük yaşamını bağımsız biçimde sürdürebilme becerilerini de etkileyebilen ilerleyici bir beyin hastalığıdır. Demansın en sık nedeni olan Alzheimer hastalığında belirtiler çoğunlukla yavaş başlar ve yıllar içinde ilerler. Yakın zamanda yaşanan olayların unutulması, aynı soruların tekrarlanması, bilinen yerlerde yön bulmakta güçlük, kelime bulma sorunları, günlük işlerde zorlanma ve davranış değişiklikleri hastalığın erken dönem belirtileri arasında yer alabilir.

Prof. Dr. Yıldızhan Şengül, her unutkanlığın Alzheimer hastalığı anlamına gelmediğini belirterek şu açıklamada bulundu:

“Yaş ilerledikçe zaman zaman isimleri veya bazı ayrıntıları hatırlamakta güçlük yaşanabilir. Ancak unutkanlık günlük yaşamı etkilemeye, kişi daha önce kolaylıkla yaptığı işleri yapmakta zorlanmaya başladıysa nörolojik değerlendirme gerekir. Erken dönemde yapılan ayrıntılı değerlendirme; tedavinin planlanması, eşlik eden hastalıkların belirlenmesi ve hasta ile ailesinin geleceğe hazırlanması açısından büyük önem taşır.”

ÇOMÜ Nöroloji Anabilim Dalı bünyesinde hizmet veren Alzheimer ve Demans Dal Polikliniğinde, bilişsel yakınmaları bulunan hastaların ayrıntılı nörolojik değerlendirmeleri yapılmaktadır. Gerektiğinde beyin görüntülemeleri, laboratuvar incelemeleri ve kapsamlı nöropsikolojik değerlendirmelerden yararlanılmaktadır. Nöropsikoloji Laboratuvarında bellek, dikkat, dil, görsel-mekânsal beceriler, planlama, problem çözme ve diğer bilişsel işlevler ayrıntılı testlerle değerlendirilmektedir. Bu incelemeler, yaşa bağlı olağan değişikliklerle hastalık belirtilerinin ayırt edilmesine, bilişsel etkilenmenin düzeyinin belirlenmesine ve hastaların zaman içerisindeki değişimlerinin izlenmesine katkı sağlamaktadır.

Doç. Dr. Özgül Ocak ise Alzheimer hastalığının uzun süreli takip gerektirdiğini vurgulayarak şunları ifade etti:

“Alzheimer hastalığında tedavi yalnızca ilaç düzenlenmesinden ibaret değildir. Beslenme, uyku, hareket, güvenli ev ortamı, eşlik eden hastalıkların kontrolü, davranış değişikliklerinin yönetimi ve bakım verenin desteklenmesi tedavinin ayrılmaz parçalarıdır. Hastalarımızı düzenli aralıklarla takip ediyor, hastalığın evresine ve kişinin ihtiyaçlarına göre bakım ve tedavi planını yeniden değerlendiriyoruz.”

Hastalığın ilerleyen dönemlerinde huzursuzluk, uyku bozukluğu, kuşkuculuk, evden çıkma ve kaybolma, günlük bakımda zorlanma, yutma güçlüğü ve düşme gibi sorunlar görülebilir. Bu nedenle hastanın yalnızca tanı aldığı dönemde değil, hastalık süresince düzenli olarak izlenmesi gerekir. Hasta yakınlarının hastalığın seyri ve karşılaşabilecekleri sorunlar hakkında bilgilendirilmesi, hem hastanın yaşam kalitesini artırmakta hem de bakım verenlerin yükünü azaltmaktadır.

Prof. Dr. Yıldızhan Şengül, Alzheimer hastalığıyla yaşayan kişinin yalnızca hastalığıyla tanımlanmaması gerektiğini belirterek, “Bellek ve bazı bilişsel beceriler zamanla değişse de karşımızdaki kişi aynı kişidir. Geçmişi, alışkanlıkları, duyguları ve insan olarak değeri devam eder. Bakımın temelinde güvenliği sağlamanın yanında kişinin saygınlığını, yetişkin kimliğini ve mümkün olan en yüksek bağımsızlık düzeyini korumak yer almalıdır” dedi.

Alzheimer hastalığının ilerlemesini tamamen durduran kesin bir tedavi henüz bulunmamakla birlikte, uygun hastalarda kullanılan ilaçlar, bilişsel ve fiziksel etkinliklerin desteklenmesi, damar sağlığına yönelik risklerin kontrolü ve düzenli takip sayesinde belirtilerin yönetilmesi ve yaşam kalitesinin korunması mümkündür.

ÇOMÜ Nöroloji Anabilim Dalı Alzheimer ve Demans Dal Polikliniği ile Nöropsikoloji Laboratuvarında hastaların tanı, tedavi ve uzun dönem takip süreçleri yürütülmekte; hasta yakınlarına bakım sürecinde karşılaşabilecekleri sorunlar konusunda rehberlik sunulmaktadır. 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü vesilesiyle, unutkanlık ve diğer bilişsel yakınmaların yaşlılığın kaçınılmaz bir sonucu olarak görülmemesi; günlük yaşamı etkileyen belirtilerin varlığında nöroloji uzmanına başvurulması önerilmektedir.